Bài học
36/2018/QH14
Điều 20. Quy tắc ứng xử của người có chức vụ, quyền hạn
Căn cứ: Điều 20, 36/2018/QH14 — Luật Phòng, chống tham nhũng số 36/2018/QH14
Tóm tắt
Điều 20 quy định người có chức vụ, quyền hạn phải thực hiện quy tắc ứng xử trong công vụ và quan hệ xã hội; đồng thời liệt kê các hành vi bị cấm và các hạn chế đối với người đứng đầu, cấp phó, thành viên trong doanh nghiệp nhà nước.
Ý chính cần nhớ
- ▸Phải thực hiện chuẩn mực xử sự: việc phải làm hoặc không được làm, phù hợp pháp luật và đặc thù nghề nghiệp.
- ▸Cấm nhũng nhiễu trong giải quyết công việc.
- ▸Cấm thành lập, tham gia quản lý, điều hành doanh nghiệp tư nhân, công ty TNHH, công ty cổ phần, công ty hợp danh, hợp tác xã (trừ luật khác có quy định).
- ▸Cấm tư vấn cho doanh nghiệp, tổ chức, cá nhân về công việc liên quan bí mật nhà nước, bí mật công tác, thẩm quyền giải quyết.
- ▸Người đứng đầu, cấp phó không được bố trí vợ/chồng, bố mẹ, con, anh chị em ruột giữ chức vụ quản lý tổ chức nhân sự, kế toán, thủ quỹ, thủ kho hoặc giao dịch, mua bán, ký kết hợp đồng.
- ▸Người đứng đầu, cấp phó cơ quan nhà nước không được góp vốn vào doanh nghiệp thuộc ngành nghề mình quản lý hoặc để vợ/chồng, bố mẹ, con kinh doanh trong ngành nghề đó.
- ▸Lãnh đạo doanh nghiệp nhà nước không được ký hợp đồng, cho tham dự thầu, bố trí người thân vào các vị trí quản lý, kế toán, thủ quỹ, thủ kho...
Lưu ý dễ nhầm
- Nhầm lẫn giữa 'người có chức vụ, quyền hạn' nói chung với 'người đứng đầu, cấp phó' trong các hạn chế cụ thể.
- Cho rằng mọi trường hợp thành lập doanh nghiệp đều bị cấm, trong khi có ngoại lệ 'trừ trường hợp luật có quy định khác'.
- Bỏ sót quy định cấm đối với thành viên HĐQT, HĐTV, Chủ tịch công ty, Tổng giám đốc... trong doanh nghiệp nhà nước.
Giải thích
Điều 20 Luật Phòng, chống tham nhũng 2018 quy định quy tắc ứng xử của người có chức vụ, quyền hạn. Khi thực hiện nhiệm vụ, công vụ và trong quan hệ xã hội, họ phải tuân thủ các chuẩn mực xử sự phù hợp pháp luật và đặc thù nghề nghiệp, bảo đảm liêm chính, trách nhiệm, đạo đức công vụ. Điều luật liệt kê các hành vi bị cấm như nhũng nhiễu, thành lập/điều hành doanh nghiệp, tư vấn về bí mật hoặc công việc thẩm quyền, sử dụng trái phép thông tin. Đồng thời, có quy định riêng cho người đứng đầu, cấp phó về bố trí người thân vào các vị trí nhạy cảm và góp vốn/kinh doanh trong ngành mình quản lý. Cuối cùng, lãnh đạo doanh nghiệp nhà nước cũng bị hạn chế giao dịch, ký kết hợp đồng với doanh nghiệp do người thân sở hữu.
Nguyên văn Điều 20. Quy tắc ứng xử của người có chức vụ, quyền hạn
1. Người có chức vụ, quyền hạn trong cơ quan, tổ chức, đơn vị khi thực hiện
nhiệm vụ, công vụ và trong quan hệ xã hội phải thực hiện quy tắc ứ
ng xử, bao gồm
các chuẩn mực xử sự là những việc phải làm hoặc không được làm phù hợp với
pháp luật và đặc thù nghề nghiệp nhằm bảo đảm liêm chính, trách nhiệm, đạo đức
công vụ.
2. Người có chức vụ, quyền hạn trong cơ quan, tổ chức, đơn vị không được
làm những việc sau đây:
a) Nhũng nhiễu trong giải quyết công việc;
b) Thành lập, tham gia quản lý, điề
u hành doanh nghiệp tư nhân, công ty trách
nhiệm hữu hạn, công ty cổ phần, công ty hợp danh, hợp tác xã, trừ trường hợp luật
có quy định khác;
14 CÔNG BÁO/Số 1137 + 1138/Ngày 23-12-2018
c) Tư vấn cho doanh nghiệp, tổ chức, cá nhân khác ở trong nước và nước ngoài
về công việc có liên quan đến bí mật nhà nước, bí mật công tác, công việc thuộc
thẩm quyền giải quyết hoặc tham gia giải quyết;
d) Thành lập, giữ chức danh, chức vụ quản lý, điều hành doanh nghiệp tư
nhân, công ty trách nhiệm hữu hạn, công ty cổ phần, công ty hợp danh, hợp tác xã
thuộc lĩnh vực mà trước đây mình có trách nhiệm quản lý trong thờ
i hạn nhất định
theo quy định của Chính phủ;
đ) Sử dụng trái phép thông tin của cơ quan, tổ chức, đơn vị;
e) Những việc khác mà người có chức vụ, quyền hạn không được làm theo quy
định của Luật Cán bộ, công chức, Luật Viên chức, Luật Doanh nghiệp và luật khác
có liên quan.
3. Người đứng đầu, cấp phó của người đứng đầu cơ quan, tổ chức, đơn vị
không được bố
trí vợ hoặc chồng, bố, mẹ, con, anh, chị, em ruột của mình giữ chức
vụ quản lý về tổ chức nhân sự, kế toán, làm thủ quỹ, thủ kho trong cơ quan, tổ
chức, đơn vị hoặc giao dịch, mua bán hàng hóa, dịch vụ, ký kết hợp đồng cho cơ
quan, tổ chức, đơn vị đó.
4. Người đứng đầu, cấp phó của người đứng đầu cơ quan nhà nước không
được góp vốn vào doanh nghiệp hoạt động trong phạm vi ngành, nghề mà người
đó trực tiếp thực hiện việc quản lý nhà nước hoặc để vợ hoặc chồng, bố, mẹ, con
kinh doanh trong phạm vi ngành, nghề do người đó trực tiếp thực hiện việc quản lý
nhà nước.
5. Thành viên Hội đồng quản trị, thành viên Hội đồng thành viên, Chủ tịch
công ty, Tổng giám đốc, Phó Tổng giám đốc, Giám đốc, Phó Giám đốc, Kế toán
trưởng và người giữ chức danh, chức vụ quản lý khác trong doanh nghi
ệp nhà
nước không được ký kết hợp đồng với doanh nghiệp thuộc sở hữu của vợ hoặc
chồng, bố, mẹ, con, anh, chị, em ruột; cho phép doanh nghiệp thuộc sở hữu của vợ
hoặc chồng, bố, mẹ, con, anh, chị, em ruột tham dự các gói thầu của doanh nghiệp
mình; bố trí vợ hoặc chồng, bố, mẹ, con, anh, chị, em ruột giữ chức vụ quản lý về
tổ chức nhân sự, kế toán, làm thủ quỹ, thủ kho trong doanh nghiệp hoặc giao dịch,
mua bán hàng hóa, dịch vụ, ký kết hợp đồng cho doanh nghiệp.
Bài học được biên soạn tự động từ toàn văn chính thức và kiểm tra đối chiếu với nguyên văn Điều luật. Khi có khác biệt, nguyên văn văn bản là căn cứ.