Bỏ qua, tới nội dung chính
Cùng bạn chuẩn bị tốt hơn cho kỳ thi và hành trình công vụTin tuyển dụng mới · Tài liệu · Ôn thi Xem cập nhật →
CÔNG VIÊN CHỨCÔn thi vững vàng · Công vụ tự tin
Bài học 78/2025/NĐ-CP

Điều 16. Thẩm định chính sách của luật, nghị quyết của Quốc hội, pháp lệnh của Ủy ban Thường vụ Quốc hội

Căn cứ: Điều 16, 78/2025/NĐ-CP — Nghị định 78/2025/NĐ-CP quy định chi tiết một số điều và biện pháp để tổ chức, hướng dẫn thi hành Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật

Tóm tắt

Điều 16 quy định thẩm quyền, trình tự, thủ tục thẩm định chính sách của luật, nghị quyết của Quốc hội, pháp lệnh của Ủy ban Thường vụ Quốc hội. Bộ Tư pháp là cơ quan chủ trì thẩm định; bộ, cơ quan ngang bộ lập đề xuất chính sách gửi hồ sơ để thẩm định. Quy định bao gồm tiếp nhận, kiểm tra hồ sơ, hình thức thẩm định, trách nhiệm của thành viên và xử lý khi hồ sơ chưa đủ điều kiện trình.

Ý chính cần nhớ

  • ▸Bộ, cơ quan ngang bộ gửi hồ sơ chính sách đến Bộ Tư pháp để thẩm định; báo cáo phải ký, đóng dấu, tài liệu khác đóng dấu treo.
  • ▸Bộ Tư pháp kiểm tra hồ sơ; nếu không đúng quy định, trong 03 ngày làm việc kể từ ngày tiếp nhận, đề nghị bổ sung, hoàn thiện.
  • ▸Hình thức thẩm định: họp hội đồng thẩm định, cuộc họp thẩm định hoặc lấy ý kiến bằng văn bản.
  • ▸Bộ Tư pháp mời/lấy ý kiến Bộ Ngoại giao, Bộ Quốc phòng, Bộ Công an, Bộ Tài chính, Bộ Nội vụ và cơ quan, tổ chức, chuyên gia, nhà khoa học có liên quan.
  • ▸Thành viên vắng mặt phải gửi ý kiến bằng văn bản trong 03 ngày kể từ ngày họp; hết hạn không có ý kiến được hiểu là nhất trí với hồ sơ.
  • ▸Hội đồng thẩm định tự giải thể sau khi kết thúc cuộc họp.
  • ▸Báo cáo thẩm định phải thể hiện rõ hồ sơ đủ hoặc chưa đủ điều kiện trình Chính phủ; nếu chưa đủ thì nêu nội dung, yêu cầu tiếp thu, hoàn thiện.
  • ▸Hồ sơ chưa đủ điều kiện trình thì bộ, cơ quan ngang bộ chỉnh lý, hoàn thiện và gửi Bộ Tư pháp thẩm định lại.

Lưu ý dễ nhầm

  • Nhầm thời hạn bổ sung hồ sơ (03 ngày làm việc) với thời hạn gửi ý kiến thẩm định (03 ngày).
  • Nhầm lẫn giữa trường hợp thẩm định gấp theo chỉ đạo của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ thì thời hạn gửi ý kiến theo đề nghị của Bộ Tư pháp.
  • Cho rằng Bộ Tư pháp phải mời tất cả các bộ tham gia cuộc họp thẩm định, trong khi văn bản chỉ liệt kê một số bộ nhất định.

Giải thích

Điều 16 hướng dẫn thẩm định chính sách của luật, nghị quyết của Quốc hội, pháp lệnh của Ủy ban Thường vụ Quốc hội. Bộ, cơ quan ngang bộ lập đề xuất chính sách và gửi hồ sơ đến Bộ Tư pháp. Hồ sơ phải có báo cáo được ký, đóng dấu; tài liệu khác đóng dấu treo. Bộ Tư pháp tiếp nhận, kiểm tra; nếu hồ sơ không đúng, trong 03 ngày làm việc kể từ ngày tiếp nhận, đề nghị bổ sung, hoàn thiện. Bộ Tư pháp có thể thẩm định bằng họp hội đồng, cuộc họp hoặc lấy ý kiến bằng văn bản; mời/lấy ý kiến một số bộ và chuyên gia, nhà khoa học. Thành viên vắng mặt phải gửi ý kiến trong 03 ngày; hết hạn không có ý kiến là nhất trí. Báo cáo thẩm định phải nêu rõ hồ sơ đủ hay chưa đủ điều kiện trình Chính phủ; nếu chưa đủ thì nêu nội dung cần tiếp thu, hoàn thiện. Hồ sơ chưa đủ điều kiện trình sẽ được chỉnh lý và thẩm định lại.
Nguyên văn Điều 16. Thẩm định chính sách của luật, nghị quyết của Quốc hội, pháp lệnh
của Ủy ban Thường vụ Quốc hội 1. Bộ, cơ quan ngang bộ lập đề xuất chính sách của luật, nghị quyết của Quốc hội, pháp lệnh của Ủy ban Thường vụ Quốc hội gửi hồ sơ chính sách theo quy định tại khoản 2 Điều 31 của Luật đến Bộ Tư pháp để thẩm định, trong đó các báo cáo được ký và đóng dấu, các tài liệu khác được đóng dấu treo của bộ, cơ quan ngang bộ. 2. Bộ Tư pháp tiếp nhận và kiểm tra hồ sơ chính sách. Trường hợp hồ sơ không đúng theo quy định tại khoản 1 Điều này thì chậm nhất là 03 ngày làm việc 16 CÔNG BÁO/Số 649 + 650/Ngày 20-4-2025 kể từ ngày tiếp nhận hồ sơ, Bộ Tư pháp đề nghị bộ, cơ quan ngang bộ lập đề xuất chính sách bổ sung, hoàn thiện hồ sơ. 3. Bộ Tư pháp tổ chức thẩm định chính sách theo hình thức họp hội đồng thẩm định hoặc cuộc họp thẩm định hoặc lấy ý kiến thẩm định bằng văn bản. Trường hợp tổ chức họp hội đồng thẩm định hoặc cuộc họp thẩm định, Bộ Tư pháp mời đại diện Bộ Ngoại giao, Bộ Quốc phòng, Bộ Công an, Bộ Tài chính, Bộ Nội vụ, cơ quan, tổ chức có liên quan, chuyên gia, nhà khoa học tham gia cuộc họp hội đồng thẩm định hoặc cuộc họp thẩm định. Trường hợp lấy ý kiến thẩm định bằng văn bản, Bộ Tư pháp lấy ý kiến của Bộ Ngoại giao, Bộ Quốc phòng, Bộ Công an, Bộ Tài chính, Bộ Nội vụ và cơ quan, tổ chức có liên quan, chuyên gia, nhà khoa học. 4. Bộ Tư pháp gửi tài liệu đến thành viên hội đồng thẩm định hoặc người được mời tham gia cuộc họp thẩm định ngay sau khi nhận đủ hồ sơ gửi thẩm định. 5. Trách nhiệm của thành viên hội đồng thẩm định hoặc người tham gia cuộc họp thẩm định: a) Nghiên cứu hồ sơ chính sách, phát biểu ý kiến thẩm định và thể hiện rõ ý kiến về hồ sơ chính sách của luật, pháp lệnh, nghị quyết đủ hay chưa đủ điều kiện trình Chính phủ; b) Chịu trách nhiệm về ý kiến thẩm định thuộc phạm vi quản lý nhà nước về ngành, lĩnh vực của cơ quan mình. Trong đó, đại diện Bộ Ngoại giao có ý kiến về tính tương thích với điều ước quốc tế có liên quan mà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam là thành viên; đại diện Bộ Quốc phòng, Bộ Công an có ý kiến về bảo đảm yêu cầu về quốc phòng, an ninh; đại diện Bộ Tài chính có ý kiến về nguồn tài chính; đại diện Bộ Nội vụ có ý kiến về việc phân quyền, phân cấp và nguồn nhân lực; c) Trường hợp không thể tham gia cuộc họp hội đồng thẩm định hoặc cuộc họp thẩm định, thành viên hội đồng thẩm định, người được cử tham gia cuộc họp thẩm định phải gửi ý kiến thẩm định bằng văn bản đến Bộ Tư pháp trong thời hạn chậm nhất là 03 ngày kể từ ngày tổ chức cuộc họp hội đồng thẩm định hoặc cuộc họp thẩm định. Trường hợp thẩm định gấp theo chỉ đạo của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ thì thời hạn gửi ý kiến thẩm định theo đề nghị của Bộ Tư pháp. Hết thời hạn gửi ý kiến bằng văn bản mà không có ý kiến thì được hiểu là nhất trí với hồ sơ chính sách. Trường hợp Bộ Ngoại giao, Bộ Quốc phòng, Bộ Công an, Bộ Tài chính, Bộ Nội vụ không có đại diện tham gia cuộc họp hội đồng thẩm định hoặc cuộc họp thẩm định mà không gửi ý kiến thẩm định bằng văn bản thì Bộ Tư pháp có thông báo bằng văn bản gửi Bộ trưởng các Bộ về việc này và kèm theo báo cáo thẩm định. 6. Hội đồng thẩm định chấm dứt hoạt động và tự giải thể sau khi kết thúc cuộc họp hội đồng thẩm định. 7. Báo cáo thẩm định của Bộ Tư pháp phải thể hiện rõ hồ sơ chính sách của luật, pháp lệnh, nghị quyết đủ hoặc chưa đủ điều kiện trình Chính phủ; việc tham gia ý kiến thẩm định của Bộ Ngoại giao, Bộ Quốc phòng, Bộ Công an, Bộ Tài chính, Bộ Nội vụ. Trường hợp báo cáo thẩm định kết luận hồ sơ chính sách của luật, pháp lệnh, nghị quyết chỉ đủ điều kiện trình Chính phủ sau khi tiếp thu, hoàn thiện thì báo cáo thẩm định phải nêu rõ nội dung, yêu cầu tiếp thu, hoàn thiện. 8. Trường hợp hồ sơ chính sách chưa đủ điều kiện trình, bộ, cơ quan ngang bộ lập đề xuất chính sách chỉnh lý, hoàn thiện và gửi Bộ Tư pháp thẩm định lại. Việc thẩm định lại được thực hiện theo quy định tại Điều này.

Bài học được biên soạn tự động từ toàn văn chính thức và kiểm tra đối chiếu với nguyên văn Điều luật. Khi có khác biệt, nguyên văn văn bản là căn cứ.