Bỏ qua, tới nội dung chính
Cùng bạn chuẩn bị tốt hơn cho kỳ thi và hành trình công vụTin tuyển dụng mới · Tài liệu · Ôn thi Xem cập nhật →
CÔNG VIÊN CHỨCÔn thi vững vàng · Công vụ tự tin
Bài học 79/2025/NĐ-CP

Điều 24. Trình tự, thủ tục xử lý văn bản trái pháp luật

Căn cứ: Điều 24, 79/2025/NĐ-CP — Nghị định 79/2025/NĐ-CP về kiểm tra, rà soát, hệ thống hóa và xử lý văn bản quy phạm pháp luật

Tóm tắt

Điều 24 quy định trình tự, thủ tục xử lý văn bản trái pháp luật sau khi có kết luận kiểm tra, bao gồm trách nhiệm của cơ quan ban hành, cơ chế phối hợp đối với thông tư liên tịch, thẩm quyền kiến nghị, trình Thủ tướng Chính phủ quyết định xử lý và trách nhiệm của một số chức danh cụ thể.

Ý chính cần nhớ

  • ▸Cơ quan ban hành văn bản trái pháp luật phải xử lý theo hình thức, thời hạn tại Điều 23 và Điều 26 Nghị định 79/2025/NĐ-CP.
  • ▸Thông tư liên tịch có nội dung trái pháp luật thuộc phạm vi ngành, lĩnh vực: các cơ quan đã ban hành phối hợp xem xét, xử lý sau khi nhận kết luận kiểm tra.
  • ▸Nếu không xử lý hoặc không thống nhất kết quả xử lý: cơ quan kiểm tra đôn đốc; cơ quan có thẩm quyền xử lý theo khoản 3, 4, 5, 7 và 8 Điều 24.
  • ▸Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang bộ kiến nghị Thủ tướng Chính phủ đình chỉ thi hành, bãi bỏ toàn bộ hoặc một phần văn bản trái pháp luật thuộc thẩm quyền kiểm tra; đình chỉ thi hành nghị quyết trái pháp luật của HĐND cấp tỉnh, HĐND ở đơn vị hành chính - kinh tế đặc biệt.
  • ▸Bộ trưởng Bộ Tư pháp trình Thủ tướng Chính phủ quyết định đình chỉ thi hành, bãi bỏ thông tư trái pháp luật của Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang bộ; văn bản trái pháp luật của UBND cấp tỉnh, UBND ở đơn vị hành chính - kinh tế đặc biệt; đình chỉ thi hành nghị quyết trái pháp luật của HĐND cấp tỉnh, HĐND ở đơn vị hành chính - kinh tế đặc biệt; đình chỉ thi hành, bãi bỏ nội dung trái pháp luật thuộc trách nhiệm quản lý ngành, lĩnh vực trong thông tư liên tịch.
  • ▸Bộ trưởng Bộ Công an, Bộ trưởng Bộ Quốc phòng trình Thủ tướng Chính phủ quyết định xử lý văn bản có nội dung thuộc phạm vi bí mật nhà nước theo điểm a, b, c khoản 4 Điều 24.
  • ▸Giám đốc Sở Tư pháp, Trưởng Phòng Tư pháp kiến nghị Chủ tịch UBND cùng cấp quyết định đình chỉ thi hành, bãi bỏ một phần hoặc toàn bộ văn bản trái pháp luật của UBND cấp dưới trực tiếp; đình chỉ thi hành nghị quyết trái pháp luật của HĐND cấp dưới trực tiếp và báo cáo UBND để đề nghị HĐND cùng cấp bãi bỏ.
  • ▸Nghị quyết của HĐND cấp tỉnh, HĐND ở đơn vị hành chính - kinh tế đặc biệt trái pháp luật đã bị đình chỉ thi hành: Bộ Tư pháp chủ trì, phối hợp với Văn phòng Chính phủ và các bộ, cơ quan ngang bộ có liên quan báo cáo Thủ tướng Chính phủ xem xét việc đề nghị Ủy ban Thường vụ Quốc hội bãi bỏ.

Lưu ý dễ nhầm

  • Dễ nhầm việc xử lý văn bản trái pháp luật do cơ quan ban hành tự thực hiện theo Điều 23, 26 với việc kiến nghị, trình Thủ tướng Chính phủ quyết định tại Điều 24.
  • Dễ bỏ sót trường hợp không xử lý hoặc không thống nhất kết quả xử lý thì cơ quan kiểm tra đôn đốc và cơ quan có thẩm quyền xử lý theo các khoản 3, 4, 5, 7, 8 Điều 24.
  • Dễ nhầm thẩm quyền của Giám đốc Sở Tư pháp, Trưởng Phòng Tư pháp là quyết định thay vì kiến nghị Chủ tịch UBND cùng cấp quyết định.

Giải thích

Điều 24 Nghị định 79/2025/NĐ-CP quy định trình tự, thủ tục xử lý văn bản trái pháp luật. Khi nhận kết luận kiểm tra, cơ quan, người đã ban hành văn bản trái pháp luật phải xử lý theo hình thức và thời hạn tại Điều 23 và Điều 26. Với thông tư liên tịch có nội dung trái pháp luật thuộc phạm vi ngành, lĩnh vực, các cơ quan đã ban hành phối hợp xử lý. Nếu không xử lý hoặc không thống nhất kết quả, cơ quan kiểm tra đôn đốc; cơ quan có thẩm quyền xử lý theo các khoản 3, 4, 5, 7 và 8. Điều luật phân định thẩm quyền kiến nghị, trình Thủ tướng Chính phủ quyết định của Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang bộ, Bộ trưởng Bộ Tư pháp, Bộ trưởng Bộ Công an, Bộ trưởng Bộ Quốc phòng; thẩm quyền kiến nghị của Giám đốc Sở Tư pháp, Trưởng Phòng Tư pháp; và trách nhiệm của Bộ Tư pháp trong việc báo cáo Thủ tướng Chính phủ đề nghị Ủy ban Thường vụ Quốc hội bãi bỏ nghị quyết của HĐND cấp tỉnh, HĐND ở đơn vị hành chính - kinh tế đặc biệt đã bị đình chỉ thi hành.
Nguyên văn Điều 24. Trình tự, thủ tục xử lý văn bản trái pháp luật
1. Khi nhận được kết luận kiểm tra văn bản, cơ quan, người đã ban hành văn bản trái pháp luật phải thực hiện xử lý văn bản theo hình thức và thời hạn quy định tại Điều 23, Điều 26 của Nghị định này. Đối với nội dung thuộc phạm vi ngành, lĩnh vực thuộc trách nhiệm quản lý của các bộ, cơ quan ngang bộ trong thông tư liên tịch giữa Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang bộ với Chánh án Tòa án nhân dân tối cao, Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân tối cao, Tổng Kiểm toán nhà nước thì sau khi nhận được kết luận kiểm tra, các cơ quan đã ban hành thông tư liên tịch phối hợp để xem xét, xử lý văn bản. 2. Trường hợp cơ quan, người đã ban hành văn bản trái pháp luật không xử lý theo quy định hoặc cơ quan, người có thẩm quyền kiểm tra văn bản không thống nhất với kết quả xử lý thì cơ quan, người có thẩm quyền kiểm tra văn bản đôn đốc việc xử lý; cơ quan, người có thẩm quyền xử lý văn bản theo quy định tại các khoản 3, 4, 5, 7 và khoản 8 Điều này. 3. Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang bộ kiến nghị Thủ tướng Chính phủ quyết định: a) Đình chỉ việc thi hành, bãi bỏ toàn bộ hoặc một phần văn bản trái pháp luật của Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang bộ, Ủy ban nhân dân cấp tỉnh, Ủy ban nhân dân ở đơn vị hành chính - kinh tế đặc biệt ban hành thuộc thẩm quyền kiểm tra; b) Đình chỉ việc thi hành toàn bộ hoặc một phần nghị quyết trái pháp luật của Hội đồng nhân dân cấp tỉnh, Hội đồng nhân dân ở đơn vị hành chính - kinh tế đặc biệt ban hành thuộc thẩm quyền kiểm tra. Thủ tục kiến nghị Thủ tướng Chính phủ xử lý văn bản trái pháp luật tại khoản này được thực hiện theo quy định tại Điều 27 của Nghị định này. 4. Bộ trưởng Bộ Tư pháp thực hiện quy định tại khoản 3 Điều này và trình Thủ tướng Chính phủ quyết định: a) Đình chỉ việc thi hành, bãi bỏ toàn bộ hoặc một phần thông tư trái pháp luật của Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang bộ ban hành; văn bản trái pháp luật của Ủy ban nhân dân cấp tỉnh, Ủy ban nhân dân ở đơn vị hành chính - kinh tế đặc biệt; b) Đình chỉ việc thi hành toàn bộ hoặc một phần nghị quyết trái pháp luật của Hội đồng nhân dân cấp tỉnh, Hội đồng nhân dân ở đơn vị hành chính - kinh tế đặc biệt; c) Đình chỉ việc thi hành, bãi bỏ nội dung trái pháp luật thuộc trách nhiệm quản lý ngành, lĩnh vực của bộ, cơ quan ngang bộ trong thông tư liên tịch do 38 CÔNG BÁO/Số 653 + 654/Ngày 20-4-2025 Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang bộ với Chánh án Tòa án nhân dân tối cao, Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân tối cao, Tổng Kiểm toán nhà nước ban hành. 5. Bộ trưởng Bộ Công an, Bộ trưởng Bộ Quốc phòng thực hiện quy định tại khoản 3 Điều này và trình Thủ tướng Chính phủ quyết định xử lý văn bản theo quy định tại các điểm a, b và c khoản 4 Điều này đối với văn bản có nội dung thuộc phạm vi bí mật nhà nước thuộc thẩm quyền kiểm tra. 6. Trường hợp phát hiện nội dung trái pháp luật trong thông tư liên tịch giữa Chánh án Tòa án nhân dân tối cao, Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân tối cao, Tổng Kiểm toán nhà nước với Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang bộ thì Bộ trưởng Bộ Tư pháp, Bộ trưởng, Chủ nhiệm Văn phòng Chính phủ, Bộ trưởng Bộ Công an, Bộ trưởng Bộ Quốc phòng theo phạm vi thẩm quyền kiểm tra văn bản quy định tại Điều 14 của Nghị định này kiến nghị Chánh án Tòa án nhân dân tối cao, Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân tối cao, Tổng Kiểm toán nhà nước xem xét, xử lý văn bản. 7. Giám đốc Sở Tư pháp, Trưởng Phòng Tư pháp kiến nghị Chủ tịch Ủy ban nhân dân cùng cấp quyết định: a) Đình chỉ việc thi hành, bãi bỏ một phần hoặc toàn bộ văn bản trái pháp luật của Ủy ban nhân dân cấp dưới trực tiếp; b) Đình chỉ việc thi hành nghị quyết trái pháp luật của Hội đồng nhân dân cấp dưới trực tiếp, báo cáo Ủy ban nhân dân để đề nghị Hội đồng nhân dân cùng cấp bãi bỏ. 8. Đối với nghị quyết của Hội đồng nhân dân cấp tỉnh, Hội đồng nhân dân ở đơn vị hành chính - kinh tế đặc biệt trái pháp luật đã bị đình chỉ việc thi hành thì Bộ Tư pháp chủ trì, phối hợp với Văn phòng Chính phủ và các bộ, cơ quan ngang bộ có liên quan báo cáo Thủ tướng Chính phủ xem xét việc đề nghị Ủy ban Thường vụ Quốc hội bãi bỏ.

Bài học được biên soạn tự động từ toàn văn chính thức và kiểm tra đối chiếu với nguyên văn Điều luật. Khi có khác biệt, nguyên văn văn bản là căn cứ.