Bỏ qua, tới nội dung chính
Cùng bạn chuẩn bị tốt hơn cho kỳ thi và hành trình công vụTin tuyển dụng mới · Tài liệu · Ôn thi Xem cập nhật →
CÔNG VIÊN CHỨCÔn thi vững vàng · Công vụ tự tin
Bài học 72/2025/QH15

Điều 4. Nguyên tắc tổ chức và hoạt động của chính quyền địa phương

Căn cứ: Điều 4, 72/2025/QH15 — Luật Tổ chức chính quyền địa phương số 72/2025/QH15

Tóm tắt

Điều 4 quy định 06 nhóm nguyên tắc tổ chức và hoạt động của chính quyền địa phương: tuân thủ Hiến pháp, pháp luật và tập trung dân chủ; tinh gọn, hiệu năng, hiệu lực, hiệu quả gắn chuyển đổi số; bảo đảm quyền con người, quyền công dân, phục vụ Nhân dân; nền hành chính minh bạch, thống nhất, thông suốt, liên tục; tự chủ, tự chịu trách nhiệm; phân định rõ thẩm quyền trung ương - địa phương và cấp tỉnh - cấp xã.

Ý chính cần nhớ

  • ▸Tuân thủ Hiến pháp, pháp luật; thực hiện tập trung dân chủ.
  • ▸HĐND và UBND hoạt động tập thể, quyết định theo đa số; UBND đề cao thẩm quyền, trách nhiệm Chủ tịch UBND.
  • ▸Tổ chức tinh gọn, hiệu năng, hiệu lực, hiệu quả; đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số.
  • ▸Bảo đảm quyền con người, quyền công dân; gần Nhân dân, phục vụ Nhân dân; phản biện xã hội của Mặt trận Tổ quốc và tổ chức chính trị - xã hội.
  • ▸Nền hành chính minh bạch, thống nhất, thông suốt, liên tục.
  • ▸Việc thuộc thẩm quyền địa phương do địa phương quyết định và tổ chức thực hiện; phát huy tự chủ, tự chịu trách nhiệm.
  • ▸Phân định rõ thẩm quyền trung ương - địa phương; cấp tỉnh - cấp xã.

Lưu ý dễ nhầm

  • Nhầm HĐND và UBND hoạt động theo chế độ thủ trưởng; thực tế cả hai hoạt động tập thể, quyết định theo đa số.
  • Bỏ sót yêu cầu đề cao thẩm quyền, trách nhiệm của Chủ tịch UBND bên cạnh chế độ tập thể.
  • Nghĩ phản biện xã hội chỉ của cá nhân; Điều 4 nêu Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và các tổ chức chính trị - xã hội ở địa phương.

Giải thích

Điều 4 đặt ra các nguyên tắc nền tảng cho tổ chức và hoạt động của chính quyền địa phương. Trước hết, phải tuân thủ Hiến pháp và pháp luật, quản lý xã hội bằng pháp luật và thực hiện tập trung dân chủ. Hội đồng nhân dân và Ủy ban nhân dân đều hoạt động theo chế độ tập thể, quyết định theo đa số; riêng Ủy ban nhân dân còn đề cao thẩm quyền và trách nhiệm của Chủ tịch. Tổ chức bộ máy phải tinh gọn, hiệu năng, hiệu lực, hiệu quả, đẩy mạnh công nghệ thông tin và chuyển đổi số, bảo đảm trách nhiệm giải trình gắn với kiểm soát quyền lực. Chính quyền địa phương phải bảo đảm quyền con người, quyền công dân, gần dân, phục vụ dân, chịu kiểm tra, giám sát của Nhân dân và thực hiện phản biện xã hội của Mặt trận Tổ quốc, tổ chức chính trị - xã hội. Nền hành chính phải minh bạch, thống nhất, thông suốt, liên tục. Những việc thuộc thẩm quyền địa phương phải do địa phương quyết định và tổ chức thực hiện, phát huy tự chủ, tự chịu trách nhiệm. Cuối cùng, phải phân định rõ thẩm quyền giữa trung ương và địa phương, giữa cấp tỉnh và cấp xã.
Nguyên văn Điều 4. Nguyên tắc tổ chức và hoạt động của chính quyền địa phương
1. Tuân thủ Hiến pháp và pháp luật, quản lý xã hội bằng pháp luật; thực hiện nguyên tắc tập trung dân chủ. Hội đồng nhân dân hoạt động theo chế độ tập thể, quyết định theo đa số. Ủy ban nhân dân hoạt động theo chế độ tập thể, quyết định theo đa số; đồng thời đề cao thẩm quyền và trách nhiệm của Chủ tịch Ủy ban nhân dân. 2. Tổ chức chính quyền địa phương tinh gọn, hiệu năng, hiệu lực, hiệu quả, đáp ứng yêu cầu quản trị địa phương chuyên nghiệp, hiện đại, thực hiện hiệu quả ứng dụng công nghệ thông tin và chuyển đổi số trong tổ chức và hoạt động của chính quyền địa phương, bảo đảm trách nhiệm giải trình gắn với cơ chế kiểm soát quyền lực. 3. Bảo đảm quyền con người, quyền công dân; xây dựng chính quyền địa phương gần Nhân dân, phục vụ Nhân dân, phát huy quyền làm chủ của Nhân dân, chịu sự kiểm tra, giám sát của Nhân dân; thực hiện đầy đủ cơ chế phản biện xã hội của Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và các tổ chức chính trị - xã hội ở địa phương. 4. Bảo đảm nền hành chính minh bạch, thống nhất, thông suốt, liên tục. 5. Những công việc thuộc thẩm quyền của chính quyền địa phương phải do chính quyền địa phương quyết định và tổ chức thực hiện; phát huy vai trò tự chủ và tự chịu trách nhiệm của chính quyền địa phương. 6. Phân định rõ thẩm quyền giữa cơ quan nhà nước ở trung ương và chính quyền địa phương; giữa chính quyền địa phương cấp tỉnh và chính quyền địa phương cấp xã. 10 CÔNG BÁO/Số 807 + 808/Ngày 24-6-2025

Bài học được biên soạn tự động từ toàn văn chính thức và kiểm tra đối chiếu với nguyên văn Điều luật. Khi có khác biệt, nguyên văn văn bản là căn cứ.