Bỏ qua, tới nội dung chính
Cùng bạn chuẩn bị tốt hơn cho kỳ thi và hành trình công vụTin tuyển dụng mới · Tài liệu · Ôn thi Xem cập nhật →
CÔNG VIÊN CHỨCÔn thi vững vàng · Công vụ tự tin
Bài học 114/2025/UBTVQH15

Điều 49. Đại biểu Hội đồng nhân dân giám sát việc thi hành pháp luật ở địa phương

Căn cứ: Điều 49, 114/2025/UBTVQH15 — Nghị quyết 114/2025/UBTVQH15 Quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành Luật Hoạt động giám sát của Quốc hội và Hội đồng nhân dân về hoạt động giám sát của Hội đồng nhân dân

Tóm tắt

Điều 49 quy định căn cứ, nội dung, nhiệm vụ, quyền hạn của đại biểu Hội đồng nhân dân khi giám sát việc thi hành pháp luật tại địa phương; kết luận giám sát gồm bốn nội dung chính; đồng thời xác định trách nhiệm của đại biểu và Thường trực Hội đồng nhân dân trong hỗ trợ, thông báo và đôn đốc thực hiện kết luận giám sát.

Ý chính cần nhớ

  • ▸Đại biểu HĐND quyết định lựa chọn vấn đề giám sát việc thi hành pháp luật trên địa bàn nơi đại biểu ứng cử.
  • ▸Căn cứ lựa chọn: tình hình kinh tế - xã hội, quốc phòng, an ninh, đối ngoại, trật tự, an toàn xã hội; ý kiến, kiến nghị của cử tri; thực tiễn đời sống Nhân dân ở địa phương.
  • ▸Đại biểu quyết định nội dung, kế hoạch giám sát, cơ quan, tổ chức, cá nhân chịu sự giám sát, đề cương báo cáo và báo cáo Thường trực HĐND.
  • ▸Nhiệm vụ, quyền hạn khi giám sát: thực hiện đúng nội dung, kế hoạch; mời tham gia; yêu cầu báo cáo, cung cấp thông tin, giải trình; xem xét, xác minh, mời chuyên gia; kiến nghị biện pháp và xử lý trách nhiệm khi phát hiện vi phạm.
  • ▸Kết luận giám sát gồm: đánh giá kết quả, hạn chế, bất cập và nguyên nhân, trách nhiệm; giải pháp, thời hạn khắc phục; trách nhiệm thi hành; trách nhiệm báo cáo kết quả thực hiện kết luận.
  • ▸Đại biểu HĐND chịu trách nhiệm về nội dung giám sát, hoạt động giám sát và kết luận, kiến nghị giám sát của mình.
  • ▸Thường trực HĐND, cơ quan giúp việc tổ chức để đại biểu giám sát; thông báo nội dung, kế hoạch giám sát chậm nhất 10 ngày trước ngày tiến hành; hỗ trợ theo dõi, đôn đốc thực hiện.

Lưu ý dễ nhầm

  • Nhầm địa bàn giám sát: đại biểu HĐND giám sát việc thi hành pháp luật trên địa bàn nơi đại biểu ứng cử, không phải nơi cư trú hay nơi công tác.
  • Nhầm thời hạn thông báo: chậm nhất 10 ngày trước ngày tiến hành hoạt động giám sát, không phải 5 hay 15 ngày.
  • Nhầm nội dung kết luận giám sát: có 4 nội dung chính theo điểm a, b, c, d khoản 4 Điều 49.

Giải thích

Điều 49 quy định đại biểu Hội đồng nhân dân (HĐND) giám sát việc thi hành pháp luật ở địa phương. Trước hết, đại biểu căn cứ tình hình kinh tế - xã hội, quốc phòng, an ninh, đối ngoại, trật tự, an toàn xã hội, ý kiến cử tri và thực tiễn đời sống Nhân dân để quyết định vấn đề giám sát trên địa bàn nơi mình ứng cử. Sau đó, đại biểu quyết định nội dung, kế hoạch giám sát, đối tượng chịu giám sát, đề cương báo cáo và báo cáo Thường trực HĐND. Khi giám sát, đại biểu có các nhiệm vụ, quyền hạn như thực hiện đúng kế hoạch, mời người am hiểu tham gia, yêu cầu báo cáo, cung cấp thông tin, giải trình, xem xét, xác minh, mời chuyên gia và kiến nghị xử lý vi phạm. Kết thúc giám sát, đại biểu ban hành kết luận với 4 nội dung chính. Đại biểu chịu trách nhiệm về hoạt động và kết luận giám sát; Thường trực HĐND và cơ quan giúp việc có trách nhiệm tổ chức, thông báo trước ít nhất 10 ngày và hỗ trợ đôn đốc thực hiện.
Nguyên văn Điều 49. Đại biểu Hội đồng nhân dân giám sát việc thi hành pháp luật ở địa phương
1. Căn cứ tình hình phát triển kinh tế - xã hội, quốc phòng, an ninh, đối ngoại, trật tự, an toàn xã hội của địa phương, ý kiến, kiến nghị của cử tri, thực tiễn đời sống Nhân dân ở địa phương, đại biểu Hội đồng nhân dân quyết định lựa chọn vấn đề giám sát việc thi hành pháp luật trên địa bàn nơi đại biểu Hội đồng nhân dân ứng cử. 2. Căn cứ vấn đề giám sát đã lựa chọn, đại biểu Hội đồng nhân dân quyết định nội dung, kế hoạch giám sát, cơ quan, tổ chức, cá nhân chịu sự giám sát, đề cương báo cáo giám sát và báo cáo Thường trực Hội đồng nhân dân. 3. Khi tiến hành giám sát, đại biểu Hội đồng nhân dân có nhiệm vụ, quyền hạn sau đây: a) Thực hiện đúng nội dung, kế hoạch giám sát; b) Mời đại biểu Hội đồng nhân dân am hiểu về nội dung giám sát, đại diện cơ quan, tổ chức, cá nhân có liên quan tham gia hoạt động giám sát; c) Yêu cầu cơ quan, tổ chức, cá nhân chịu sự giám sát báo cáo bằng văn bản, cung cấp thông tin, tài liệu có liên quan đến nội dung giám sát; giải trình vấn đề mà đại biểu Hội đồng nhân dân quan tâm; xem xét, giải quyết vấn đề có liên quan đến việc thi hành chính sách, pháp luật hoặc liên quan đến đời sống Nhân dân, phát triển kinh tế - xã hội, quốc phòng, an ninh, đối ngoại, trật tự, an toàn xã hội ở địa phương; d) Khi cần thiết, xem xét, xác minh, mời chuyên gia tư vấn về vấn đề mà đại biểu Hội đồng nhân dân quan tâm; tiếp xúc, trao đổi với cơ quan, tổ chức, cá nhân có liên quan; đ) Khi phát hiện hành vi vi phạm pháp luật, gây thiệt hại đến lợi ích của Nhà nước, quyền và lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân thì kiến nghị cơ quan, tổ chức, cá nhân có liên quan áp dụng các biện pháp cần thiết để kịp thời chấm dứt hành vi vi phạm pháp luật và khôi phục lợi ích của Nhà nước, quyền và lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân bị vi phạm; yêu cầu cơ quan, tổ chức, cá nhân có thẩm quyền xem xét, xử lý trách nhiệm của cơ quan, tổ chức, cá nhân có hành vi vi phạm theo quy định của pháp luật. 4. Sau khi tiến hành giám sát, đại biểu Hội đồng nhân dân xem xét, ban hành kết luận về nội dung giám sát. Kết luận giám sát của đại biểu Hội đồng nhân dân gồm những nội dung chính sau đây: a) Đánh giá kết quả đạt được, hạn chế, bất cập và nguyên nhân hạn chế, bất cập liên quan đến nội dung giám sát; trách nhiệm của cơ quan, tổ chức, cá nhân chịu sự giám sát, trách nhiệm của cơ quan, tổ chức, cá nhân có liên quan; b) Giải pháp, thời hạn khắc phục hạn chế, bất cập; c) Trách nhiệm thi hành của cơ quan, tổ chức, cá nhân; d) Trách nhiệm báo cáo kết quả thực hiện kết luận giám sát. 5. Đại biểu Hội đồng nhân dân chịu trách nhiệm về nội dung giám sát, việc thực hiện các hoạt động giám sát và nội dung kết luận, kiến nghị giám sát của mình. Thường trực Hội đồng nhân dân, cơ quan giúp việc của Hội đồng nhân dân có trách nhiệm tổ chức để đại biểu Hội đồng nhân dân tiến hành giám sát; thông báo nội dung, kế hoạch giám sát của đại biểu Hội đồng nhân dân đến cơ quan, tổ chức, cá nhân chịu sự giám sát chậm nhất 10 ngày trước ngày tiến hành hoạt động giám sát; hỗ trợ đại biểu Hội đồng nhân dân trong việc theo dõi, đôn đốc cơ quan, tổ chức, cá nhân chịu sự giám sát thực hiện các yêu cầu, kiến nghị, kết luận giám sát của đại biểu Hội đồng nhân dân.

Bài học được biên soạn tự động từ toàn văn chính thức và kiểm tra đối chiếu với nguyên văn Điều luật. Khi có khác biệt, nguyên văn văn bản là căn cứ.